سرکت(Serket) الهه عقرب‌سان و نگهبان زندگی و مرگ در مصر باستان

شنیداری ۲ دقیقه خواندن
سرکت(Serket) الهه عقرب‌سان و نگهبان زندگی و مرگ در مصر باستان

در میان جانوران ترسناک مصر باستان، عقرب جایگاه ویژه‌ای داشت. این موجود سمی و مرگ‌بار در فرهنگ مصر باستان، لایه‌های نمادین و معنایی متعددی داشت. از این رو جای تعجب نیست که خدایی باستانی به‌طور مستقیم با این جانور در ارتباط باشد: الهه‌ای به نام سرکت.

سِرْکِت یکی از کهن‌ترین الهه‌های مصر باستان بود که اغلب به شکل موجودی ترکیبی از زن و عقرب به تصویر کشیده می‌شد. او همزمان الهه‌ی جادوی درمانگر و سم و زهر بود. مصریان برای محافظت از خود در برابر مارها و عقرب‌ها، به سِرْکِت دعا می‌کردند و قربانی تقدیم او می‌نمودند. اما نقش او تنها به محافظت ختم نمی‌شد—او می‌توانست گناهکاران را با فرستادن جانوران زهردار مجازات کند.

یکی از وظایف مهم سِرْکِت، محافظت از ارواح فرعون‌های درگذشته و هدایت آن‌ها به جهان زیرین بود. او همچنین در فرآیند تولد دوباره فرعون‌ها نقش داشت و با دمیدن روح به پیکر تازه‌شان، آن‌ها را برای حیات دوباره آماده می‌کرد.

سرکت، الهه محافظ همگان

نقش محافظتی سرکت به دنیای زندگان نیز گسترش می‌یافت. او محافظ کارگرانی بود که در معرض خطر قرار داشتند—از پزشکانی که با سموم و زهرها سروکار داشتند، گرفته تا افرادی که با حیوانات خطرناک کار می‌کردند. ارتباط او با سم و قدرت درمان نیش‌ها و گزش‌های سمی، باعث شد تا به‌شدت با پزشکی پیوند بخورد.

آویزها و طلسم‌های سرکت بسیار رایج بودند و برای محافظت در برابر گزیدگی‌ها استفاده می‌شدند. او در بسیاری از دعاها و وردهای درمانی برای دفع یا درمان مسمومیت‌ها فرا خوانده می‌شد. همچنین، نقش‌نگاره‌های او در تالارهای مومیایی و بر روی تابوت‌های اشراف‌زادگان به‌وفور یافت می‌شود.

گرچه سِرْکِت به اندازه‌ایزدانی چون ایزیس یا اُزیریس شناخته‌شده نیست، اما حضور او در فرهنگ دینی مصر باستان کاملاً آشکار و مهم بود. سِرْکِت به عنوان نگهبان و محافظ زندگی و مرگ، نقشی حیاتی در دفاع از انسان‌ها—چه در این دنیا و چه در جهان پس از مرگ—ایفا می‌کرد.

برای دسترسی به اپیزود های پادکست تحوت به این لینک مراجعه فرمایید.

برای دسترسی به سایر مقالات اساطیر مصر به این لینک مراجعه نمایید.

در ادامه بخوانید

روایت‌های دیگری از اساطیر مصر

ستون جد (Djed)
اساطیر مصر

ستون جد (Djed)

ستون جد یکی از رایج‌ترین نمادهای مصر باستان بود. این نماد در خط هیروگلیف برای نوشتن واژه‌ای به کار می‌رفت که معنای «ثبات» یا «تغییرناپذیری» می‌داد.…

قسمت پادکست ۲ دقیقه خواندن
چشم حورس (The Eye of Horus)
اساطیر مصر

چشم حورس (The Eye of Horus)

چشم حورس آمیزه‌ای از چشم و ابروی انسانی با برخی نشانه‌های چهره‌ی شاهین است. چنین چشمانی برای صورت‌های حیوانیِ ایزدان گوناگون که با آسمان پیوند داشتند…

قسمت پادکست ۵ دقیقه خواندن
چشم رع
اساطیر مصر

چشم رع

واژهٔ مصری باستان برای irt که همان چشم است شبیه واژه‌ای برای فعل «انجام دادن» یا «عمل کردن» بود. شاید به همین دلیل است که چشمان…

قسمت پادکست ۴ دقیقه خواندن